Gazze’de ateşkesin ikinci aşaması başladı ancak Hamas’ın silahsızlandırılması ve İsrail’in çekilme niyeti belirsizliğini koruyor. ABD’nin sert uyarıları ve Netanyahu’nun şartları, bölgede yeni gerilimlere yol açabilir.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, Gazze’deki ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının başladığını duyurdu. Witkoff, dolaylı bir şekilde ifade ederek, Başkan Trump adına Gazze çatışmasını sona erdirmek için Başkan’ın 20 maddelik planının ikinci aşamasının başlatıldığını belirtti ve “Bugün Başkan Trump adına, Gazze çatışmasını sona erdirmek için Başkan’ın 20 maddelik planının ikinci aşamasının başlatıldığını duyuruyoruz” ifadelerini kullandı.
Witkoff, bu aşamanın Gazze’de geçici bir teknokrat Filistin yönetimi olan Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi’nin (NCAG) kurulmasını, Gazze’nin tam olarak silahsızlandırılmasını ve yeniden inşa süreçlerini kapsadığını açıkladı. Ayrıca Hamas’ı tehdit eden bir tavırla, “ABD, Hamas’ın yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmesini beklemektedir. Aksi takdirde bunun ciddi sonuçları olacaktır” dedi. Gazze’deki ateşkes anlaşması, ikinci aşamaya geçişle birlikte İsrail ordusunun daha önce belirlenen “Sarı Hat” bölgesinden, Gazze sınırındaki “Kırmızı Hat” bölgesine geçmesini öngörüyor.
ÇEKİLME NİYETİMİZ YOK
İsrail ordusu, henüz bu konuda adım atmazken ABD’den de bu yönde bir baskı görülmüyor. Witkoff’un açıklamasına arabulucu taraflar Katar ve Türkiye’nin yanı sıra bölge ülkelerinden destek gelse de, İsrail ordusunun Gazze’den çekilmeye başlayacağına dair bir vurgu yapılmadı. Üst düzey İsrailli güvenlik kaynakları, “Hamas’ın silahsızlandırılması sürecinde bir ilerleyiş kaydedilmeden ordunun Gazze’den çekilme niyeti olmadığını” söyledi ve Yedioth Aronoth gazetesi, “İsrail ordusunun, Hamas’ın silahsızlandırılmaması halinde yeniden saldırıya başlayacağını ve bunu ABD ile koordineli yapacağını” bildirdi.
REFAH KAPISI İÇİN YENİ ŞART
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, daha önce yaptığı açıklamalarda Gazze’de kalan son İsrailli esir Ran Gvili’nin cesedi teslim edilmeden ikinci aşamaya geçişi kabul etmeyeceğini belirtmişti. Witkoff’un açıklamasının ardından Gvili’nin ailesiyle görüşen Netanyahu, “Gvili’nin cesedinin teslim edilmesi sürecini takip ediyoruz. O teslim edilmedikçe Refah Sınır Kapısı’nı açmayacağız” diye konuştu. Buna karşılık 10 Ekim’de yürürlüğe giren ateşkes anlaşması, ikinci aşamada İsrail ordusunun çekilmesini ve insani yardımların şartsız olarak girişine izin verilmesini öngörüyordu.
HAMAS İLE MÜZAKERE BAŞLAYACAK
Öte yandan, Axios’a konuşan ABD’li yetkililer, Hamas’ın silah bırakmaya hazır olduğunu söylediğini öne sürdü ve “Bu konuda bir plan hazırladık. Başkan (Donald Trump) bunun gerçekleştiğini görmek istiyor. Hamas bunun olacağının sinyallerini veriyor. Bunu başarabileceğimize inanıyoruz” ifadelerinde bulundu. Yetkililer, Hamas ile silahsızlanma konusunda müzakere yürütüldüğünü belirterek, ABD’nin Hamas üyeleri için İsrail ile “af programı” için yaptığı görüşmelerin sonuçlarını Davos Zirvesi’nde açıklayacağını kaydetti. Ayrıca, “Hamas (silah bırakma konusunda) olumlu sinyaller gönderiyor. Güçlerinin çoğu tükenmiş durumda ve birçok kişiyi kaybettiler. Ancak bu silah bırakma yalandan değil gerçek olmak zorunda” cümlelerini sarf etti.
