Ankara, Türkiye’nin teknolojik lideri olarak öne çıkarken, İstanbul ile arayı genişleterek kendi ligini oluşturdu. ASO-İLTEK 2025 sonuçları, diğer illerin geride kaldığını ve dijital altyapının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.
ASO, Türkiye’de ilk kez geçen yıl açıklanan İllerin Teknolojik Gelişmişlik Endeksi ASO-İLTEK’in 2025 yılı sonuçlarını duyurdu. Bu gelişme, Ankara’nın birinciliğini ve İstanbul’un ikinciliğini pekiştirirken, iki şehrin diğer illerle arasındaki farkı dramatik bir şekilde artırdığı görülüyor. 81 ilin 5 farklı alt endeks ve 37 değişkene göre değerlendirildiği endekste, Ankara ve İstanbul’u Eskişehir, Kocaeli, İzmir, Kayseri, Bursa ve Sakarya izliyor.
ASO BAŞKANI SEYIT ARDIÇ’IN DEĞERLENDIRMESI
ASO Başkanı Seyit Ardıç, endeks sonuçlarını açıklayan basın toplantısında Türkiye’nin teknoloji yolculuğunu ele aldı. Ardıç, teknoloji alanında birçok söylem ve stratejiye rağmen bütüncül bir haritanın eksikliğine dikkat çekerek, ASO-İLTEK’in bu ihtiyacı karşıladığını belirtti. Amacın şehirleri yarıştırmak değil, kapasiteleri ölçmek ve Türkiye’nin yüksek katma değerli üretime geçişini hızlandırmak olduğunu vurguladı; bu yıl üç yıllık veri setinin analiz edildiğini ekledi. Ardıç, “Hangi illerin yükseldiğini, hangilerinin yerinde saydığını veya sessizce irtifa kaybettiğini artık somut verilere bakarak net biçimde görebiliyoruz. Çünkü teknoloji tek seferlik bir sıçrama değildir. Uzun soluklu bir maratondur.” dedi ve ekledi: “Bir endeksin gerçek değeri de tam burada ortaya çıkar. Tek bir yıl size bulunduğunuz noktayı gösterir, zaman içindeki veri de hangi yöne gittiğinizi belirtir.”
TEKNO LOJIK KATMANLAR ARASINDAKI AYRISMA
Teknolojinin ülkelerin gelişimini belirleyen ana eksen olduğunu söyleyen Ardıç, Türkiye’nin üç farklı teknoloji katmanından oluştuğunu ifade etti. Birinci katmanda Ankara ve İstanbul yer alıyor ve bu iller, diğerlerinden net biçimde ayrışarak kendi ligini oluşturdu. Ardıç, “Ankara teknoloji üretiminde, İstanbul ise ticarileşmede liderliklerini pekiştirmiştir.” diye ekledi. İkinci katmanda Kocaeli, Eskişehir, Bursa, İzmir ve Kayseri gibi iller var; ancak geçen yıl üst ligde olan bazılarının düşmesi, dijitalleşmenin önemini vurguluyor.
DİJITAL ALTYAPININ ZAYIFLIĞI TEHLİKESİ
Ardıç, üçüncü katmandaki illerin potansiyelini harekete geçirmede zorlandığını belirterek, en alt kategorideki il sayısının 18’e çıkmasının endişe verici olduğunu söyledi. “Üretimi güçlü ama dijital altyapısı zayıf iller teknolojik gelişmişlikte geri düşüyor.” Bu tablo, fiber altyapı ve dijital erişimin farkı açtığını gösteriyor. ASO-İLTEK 2025, Ankara’nın araştırma kapasitesindeki liderliğini pekiştirdiğini ortaya koyuyor.
SAVUNMA SANAYIININ ETKISI
Endeksin temasını savunma teknolojileri olarak belirleyen Ardıç, savunma sanayiinin ekonomideki rolünü vurguladı. “Türkiye’nin kilogram başına ihracat değeri 1,57 dolar iken, savunma ve havacılık sektöründe bu rakam 65 dolara çıkıyor.” Ankara’nın bu alandaki birikimi, yüksek katma değerli üretimi ileri taşıyor. Ardıç, Ankara’nın yetenek havuzunu genişletmesi gerektiğini belirtti ve “Ankara derin teknolojinin, İstanbul ise dijital altyapının merkezidir.” dedi.
UMUT VEREN ÖRNEKLER VE UYARILAR
Kayseri’nin patent ve tasarım performansıyla Anadolu’dan güçlü bir mesaj verdiğini söyleyen Ardıç, “Kayseri’nin performansı, Anadolu’nun yüksek teknoloji ligine çıkabileceğini gösteriyor.” Ancak genel olarak, Türkiye’nin sorunu teknoloji eksikliği değil, eşik atlayamamak. Ardıç, politika yapıcılara çağrıda bulunarak, “Tek tip teşvik anlayışı artık yeterli değildir. İl bazında veri temelli politikalar gereklidir.” dedi ve sonuçta, mevcut sanayinin dönüşümünün önemini vurguladı.
